Dok se turisti oduševljavaju mirisima hrane, načinom na koji se ljudi pozdravljaju, starim sokacima, čaršijom, zanatima, ispijanjem jutarnje kafe, a nadasve urođenom ljubaznošću ljudi sa ovih prostora, za domaće stanovništvo to je nešto što se podrazumeva, kažu turistički vodiči iz ova dva grada.
Saglasni su da je nenametljiva ljubaznost lokalnog stanovništva obično najupečatljiviji utisak većine posetilaca.
Turistički vodič Irfan Nurković iz Novog Pazara kaže za portal Free media da jak utisak za turiste predstavlja i bogatstvo različitosti ovog grada, koji predstavlja spoj istoka i zapada.
“Ljudi u Pazaru ne doživljavaju turiste kao prolazne kupce, već kao goste u kući. Izrazit kontrast između starog orijentalnog jezgra i moderne gradnje, kao i činjenica da se zvuk crkvenih zvona i ezana čuju u istom prostoru su ono što ih posebno oduševljava“, kaže Nurković.
Napominje da poseban utisak na posetioce ostavljaju i puni kafići i “živa“ čaršija u ma koje doba dana što oslikava intenzitet društvenog života van domova.
Da je gostoprimstvo ljudi najjači utisak i posetilaca Sjenice potvrđuje i turistički vodič iz gradića na Sjeničko-pešterskoj visoravni, Sabahudin Abdagić.
“Turisti primećuju da su ljudi veoma gostoprimljivi za razliku od mesta iz kojih dolaze. Često se zadesi da im građani priđu i pitaju ih da li im treba pomoć. Neretko ih i upute na neki od lokaliteta, što je za Sjeničake uobičajeno“, kaže on.
Ističe da su od lokaliteta najposećeniji zaštićeni prirodni rezervat Uvac, Peštersko polje, ali kulturno-istorijski spomenici.
“Pitanje koje nam turisti najčešće postavljaju je kako Sjeničaci izdržavaju velike temperaturne minuse tokom zime“, priča nam ovaj sjenički turistički vodič kroz osmeh.
Najposjećeniji lokaliteti u Novom Pazaru su: Petrova crkva, manastiri Đurđevi stupovi i Sopoćani, koji predstavljaju deo UNESCO-ve kulturne baštine, ali i Stara čaršija, Altun-alem džamija, Novopazarska tvrđava sa Kulom motriljom i Isa-begov hamam.
“Kako funkcioniše suživot i svakodnevni život u multikonfesionalnoj sredini; gde se jedu najbolji ćevapi i mantije, a gde najbolji kolači, kao i koja je istorijska veza između Nemanjića, osmanskog perioda i osnivanja samog grada“, najčešća su pitanja posetilaca Novog Pazara“, navodi Nurković.
Dolaze zbog priče, ostaju zbog doživljaja
Naši sagovornici nisu mogli precizno da izdvoje da li turiste više zanimaju prirodna bogatstva, istorija, religija, hrana ili ljudi.
Ipak, kulturno-istorijsko nasleđe Novog Pazara i prirodne lepote Sjenice su ono što čini srž turističke ponude.
“Turiste koji dolaze u Sjenicu sve zanima. Obično dođu za vikend, ali pošto ne mogu sve obići za dva dana, neki se već petu godinu zaredom vraćaju i uvek nešto novo imaju da vide“, navodi Abdagić.
Nurković kaže da turisti u Novi Pazar dolaze zbog priče, a ostaju zbog doživljaja.
“Istorija i religija su primarni motiv dolaska, a hrana i ljudi su ono što definiše njihov utisak kada stignu. Gastronomija je najjači emotivni utisak, a neposrednost meštana je ono što taj utisak trajno zapečati“, objašnjava Nurković.
Broj turista poslednjih godina se konstantno povećava, a najbrojniji su oni domaći iz Srbije i zemalja regiona. Od stranih prednjače gosti iz Turske, Zapadne i Srednje Evrope, ali i celog sveta.
Broj noćenja turista u Novom Pazaru porastao je 64 odsto u prva četiri meseca ove godine, dok je broj noćenja stranih gostiju veći za 74,8 odsto u odnosu na isti period prošle godine.
Prema Nurkovićevim rečima, Novi Pazar je u proteklom periodu napravio izuzetan iskorak.
“Od tranzitnog mesta postali smo prepoznatljiva i nezaobilazna destinacija na turističkoj mapi regiona. To pokazuje stalni rast broja poseta i sve veća vidljivost našeg kulturno-istorijskog i gastronomskog nasleđa“, kaže on.
Naglašava da je za nastavak rastućeg trenda i duže zadržavanje gostiju potrebno ulagati u razvojne kapacitete i raditi na povezivanju gradskog jezgra sa prirodnim potencijalima.
“Potrebno je aktivno raditi na promociji i uređenju izletničkih ruta ka Goliji, Pešteri i Rogozni, kako bi turisti bogatu kulturnu ponudu grada lakše kombinovali sa aktivnim odmorom u prirodi. Potrebni su i dalji podsticaji investicijama u privatnom i hotelskom sektoru, kao i nastavak digitalizacije i modernizacije prezentacije turističke baštine“, zaključuje Nurković.
Abdagić dodaje da Sjenici nedostaje veštačko osnežavanje i moderna žičara, kako bi se turisti duže zadržali tokom sezone skijanja.
S. Ljajić
Foto: Ustupljene fotografije
